Kavanozda Beyin

Bilişsel Bilim

Cognitive Science

Proust & the Squid
Story and Science of the Reading Brain

Google
 
Web www.bilissel.net


Maryanne Wolf'un kitabı hem yazının tarihçesi hem de insan beyninin okumayı nasıl öğrendiği hakkında bilgi veriyor.

Genel kültür açısından yazının tarihçesi bölümü ilginç.

İnsan beyninde okumanın öğrenilmesi sırasında meydana gelen değişiklikler ve okumanın hangi aşamalarda öğrenildiği bölümü de ilginç. Bilişsel bilim ile ilgileneler biraz yüzeysel bulabilir. Takdir size kalmış.

Bunun dışında disleksi konusunun üzerinde çok durulmuş. Disleksi okuma konsuunda zorluk yaratan bir durum. Yazar bunun bir okuma bozukluğu olarak tanımlamıyor çünkü okuma işleminin insanların yakın zamanda keşfettiği bir iş olduğunu, insan beyninin evrimsel gelişiminde okumaya özel bir değişim süreci yaşanmadığını ve dolayısı ile eski çağlarda insana dert yaratmayan disleksinin şimdi okumayı zorlaştırıyor olmasının bir bozukluk olarak tanımlanamayacağını söylüyor. Bunun yanında okuma sorunu yaşayan çocuklar, okuma bozukluklarının neden olduğu ve nasıl düzeltilebileceği - en azından kendilerinin nasıl düzelttiği - konusunda da yüzeysel bilgiler var. Özellikle kendi çocuklarında bu tür sorunlar ile karşılaşan - ve böyle bir kitap okuyacak kadar konunun detayını merak eden - kişiler için ilginç olabilir.

Kitabın içindeki bazı bilgiler bence genel olarak herkese faydalı olacak şeyler. Okumayacaklar için burada özetliyorum

* Çocuklarınıza hikaye kitapları alın ve okuyun. Erken yaşlarında sürekli olarak kendisine kitap okunan çocuklar yaklaşık olarak 3.2 milyon kelime fazla duyuyor ve bu da onların ileride dil kullanımı ve okuma konusunda çok daha yetkin olmasını sağlıyor.

* Oldukça büyük sayıda çocuk okuma zorluğuna sebep olacak disleksi yada benzeri sorunlar yaşıyor. Pekçok kez bu çocuklar öğretmen ve arkadaşları tarafından hor görülüyor. Özellikle diğer bilişsel yeteneklerinde sorun olmayan ama sadece okumayı engelleyici dertleri olan çocuklar okul ve aile ortamlarında yeterince çalışmamak, tembellik v.s. gibi nedenler ile suçlanıyor. Bu da çocukların hayatında ciddi bir soruna sebep oluyor. Eğer çocuğunucun okuma sorunu varsa onu zorlamadan evvel mutlaka bir uzmandan destek almak gerekiyor.

* Okuma bozukluklarının tespiti ve sonra da gereken ilginin gösterilmesi ile pekçok çocuk rahat okur yazar hale gelebiliyor. Ama anladığım kadarı ile bu şu anda Amerika'da bile biraz eksikli işleyen bir yapı. Türkiye'de ise bu konuda bir kurum olup olmadığı, öğretmenlerin bu konuda bir eğitim alıp almadığı konusunda benim bir fikrim yok. (Bilip de paylaşmak isteyen varsa bize yazsın. Burada yayınlarız. Bu konuda dertli çok alie olduğunu düşünüyorum. Herkese faydası olur.)

Sonuçta genel olarak fena bir kitap değil. Ama eğer okuma konusunda dertli biri iseniz yada okuma sorunları olan çocuklarınız varsa bence mutlaka okumak gerek. Konuya başka bir açıdan yaklaşmanız için size yol gösterici olabilir.

 

Bilişsel Bilim Sitesi. Katkıda bulunmak isterseniz editorbilissel.net adresine yazabilirsiniz.